Η ΣΩΣΤΗ …ΧΡΗΣΗ του ΒΙΒΛΙΟΥ

(Οδηγός πριν από τις διακοπές αλλά και μετά)

Κάνετε λάθος αν νομίζετε ότι χρησιμοποίτε σωστά τα βιβλία που πέφτουν στα χέρια-σας. Επειδή τα διαβάζετε κι έπειτα τα τοποθετείτε στο ράφι-σας ή τα δανείζετε, νομίζετε ότι τα αξιοποιήσατε πλήρως. Νομίζω ότι τέτοιες αυταπάτες πρέπει κάποια στιγμή να τελειώσουν και να μάθετε πώς μπορείτε να τα επαναχρησιμοποιήσετε ή να τα συναρμόσετε με άλλα στοιχεία του χώρου-σας.

          Ιδού λοιπόν μια σειρά χρήσεων και προτάσεων για το καλοκαίρι ώστε να αναμορφώσετε το αντικείμενο βιβλίο:

1.     Ελέγχετε τα χρώματα των τοίχων και ειδικότερα τις κουρτίνες και τα υφάσματα επιπλώσεων του σπιτιού-σας. Έπειτα μετράτε το μήκος των ραφιών της βιβλιοθήκης και πηγαίνοντας στο βιβλιοπωλείο παραγγέλνετε τόσα μέτρα και τέτοια χρώματα βιβλία, ώστε να δέσουμε αισθητικά με τον υπόλοιπο χώρο. Δεν έχει σημασία να είναι ροζ ευπώλητα ή φτηνά μπεστ σέλερ, αλλά αν το ρόδινο εξώφυλλο ταιριάζει με τον τοίχο-σας ή αν το πορφυρό ηλιοβασίλεμα της ράχης προσδίδε στο δωμάτιο την αίσθηση που αναζητάτε.

2.     Διαλέγετε ένα βιβλίο που να απεικονίζει στο εξώφυλλο ένα φοβερό τοπίο, κατά προτίμηση με drone ώστε να πιάνει πανοραμικά τη θέα. Το ανοίγετε πλήρως ώστε να φαίνεται και το εμπροσθόφυλλο και το οπισθόφυλλο και το προσαρμόζετε στον τοίχο σαν κάδρο.

3.     Η τηλεόραση είναι πολύ σημαντική για σας. Δεν μπορείτε λοιπόν να την αφήσετε σε ένα τραπεζάκι που γέρνει, που κινδυνεύει να μπατάρει, που δεν είναι σταθερό. Μπορείτε να βρείτε το κατάλληλο σε πάχος βιβλίο, να το τοποθετήσετε στο λειψό πόδι και έτσι να ισορροπήσετε το τραπέζι.

4.     Έχετε σφουγγαρίσει και δεν μπορείτε να πατήσετε στο πάτωμα; Έχετε ένα αντικείμενο σε ψηλό σημείο και δεν φτάνετε; Έχετε πλύνει τις παντόφλες-σας και δεν έχετε κάτι να βάλετε στα πόδια-σας, όσο θα είστε μες στο σπίτι; Ένα ή περισσότερα βιβλία μπορεί να δώσουν τη λύση, αφού αν τα σκορπίσετε στο δάπεδο ή τα τοποθετήσετε σε ντάνες θα σας βοηθήσουν στο …περπάτημα, στο στήριγμα, στο πάτημα. Προσοχή: φροντίστε να έχουν σκληρή ράχη και εξώφυλλα, ώστε να αντέχουν το βάρος. Αλήθεια πόσα κιλά είστε;

5.     5. Ο καλλωπισμός του σπιτιού είναι όντως πρωτεύον ζήτημα για κάθε νοικοκύρη ή νοικοκυρά. Ένα δυο φυτά εσωτερικού χώρου είναι ό,τι πρέπει. Ήρθε τώρα η οικολογική γλάστρα, όπως είναι αυτή που φτιάχνετε από παλιά βιβλία. Σκάβουμε με ένα κοπίδι το εσωτερικό των σελίδων και βάζουμε εκεί μέσα λίγο υγρό βαμβάκι. Σπέρνουμε λ.χ. φακές κι έτσι σε λίγο θα έχουμε μια πολύ ωραία σύνθεση, αφού τα ριζίδια θα εισχωρήσουν στο βαμβάκι και στο χαρτί.

6.     Στην παραλία ναι όλοι θέλουμε το μαύρισμα, αλλά στο πρόσωπο ο ήλιος είναι πολύ ενοχλητικός. Το βιβλίο δίνει τη λύση! Ξαπλώνετε ανάσκελα και κρατάτε το βιβλίο ανοιχτό μπροστά-σας διαβάζοντας κόντρα στον ήλιο. Κι όταν κουραστείτε, το αφήνετε πάνω στο πρόσωπό-σας σαν αλεξήλιο προστατευτικό, όσο εσείς παίρνετε έναν ευεργετικό υπνάκο.

7.     Υπάρχουν και άλλες χρήσεις: να πατάτε με ένα-δυο βιβλία την πετσέτα μη σας την πάρει ο αέρας, να φτιάχνετε ένα μικρό τείχος για να παίξετε αμμοπόλεμο, να φτιάξετε με ένα βιβλίο με σκληρό εξώφυλλο μια βάση για να στηρίξετε τον φραπέ, να φυλάξετε ανάμεσα στις σελίδες-του αποξηραμένα φύλλα (ρομαντικό), να το βρείτε αφορμή να προσεγγίσετε κάποιον (τι διαβάζεις…;), να κρατήσετε τη θέση-σας στο πλοίο (σιγά μη σας το κλέψουνε!), να σκεπάσετε το ποτό-σας μην μπει καμιά μύγα, …   

Καλό καλό καλοκαίρι, με μπάνια

και βιβλία …για κάθε χρήση, ιερόσυλη ή μη!

Πατριάρχης Φώτιος

Σκέψεις περί του δημοψηφίσματος

1.Έλεγα συχνά τον τελευταίο καιρό ότι ζούμε τις συνέπειες του Εμφυλίου. Όλα τα απωθημένα που δεν μπόρεσαν έως τώρα να πάρουν εκδίκηση βρίσκουν τους τελευταίους μήνες ευκαιρία για τη νίκη που τότε δεν ήρθε. Υποσυνείδητα πάντα…

2.Η δημοκρατία ορίζει ότι ο λαός μπορεί να αποφασίζει με ένα ΝΑΙ ή με ένα ΟΧΙ σε μεγάλα εθνικά ζητήματα. Επομένως, το δημοψήφισμα φέρνει όλους μπροστά στο σαφές δίλημμα και τους καλεί να μην νίψουν τας χείρας-τους. Ακροαριστεροί, κομμουνιστές, αριστεροί, σοσιαλιστές, κεντρώοι, φιλελεύθεροι, δεξιοί, ακροδεξιοί, απολίτικοι κ.λπ. καλούνται να εφαρμόσουν στην πράξη το όραμά-τους για τον εαυτό-τους και τη χώρα.

3.Ζούμε λοιπόν ιστορικές στιγμές! Το 2015 θα καταγραφεί έτσι κι αλλιώς ως κομβικό έτος.

4. Το δίλημμα δεν είναι απλώς συμφωνία ή όχι, αλλά εντός ή εκτός ευρωζώνης. Ό,τι και να λέμε εμείς, ο χρόνος που λήγει δεν αφήνει περιθώρια για πολλούς ελιγμούς. Η απόφαση της ΕΚΤ, η ανάγκη πληρωμής των δανείων, τα ΑΤΜ και το ετοιμόρροπο χρηματοπιστωτικό σύστημα που αδειάζει. Διακυβεύουμε επομένως τη θέση της Ελλάδας σε ένα τρένο, που ναι μεν έχει άπειρα προβλήματα, αλλά η χώρα πεζή θα έχει να διανύσει πολύ περισσότερο κουραστικό δρόμο για να ξαναβρεθεί στο επίπεδο που ήταν.

5.Ό,τι αποτέλεσμα και να βγει, αυτή η κυβέρνηση είναι δυστυχώς χαμένη. Αν βγει ΝΑΙ, ο λαός θα υποδείξει έναν άλλο (επώδυνο) δρόμο από αυτόν που ο ΣΥΡΙΖΑ προβάλλει και τότε οι υπουργοί-του δεν θα μπορέσουν να τον εφαρμόσουν· Αν βγει ΟΧΙ, θα έχουν να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες των επιλογών τους κι ίσως ξαναβρούν τον λαό απέναντί τους στο μέλλον, που θα είναι άγριο.

6.Ό,τι αποτέλεσμα και να βγει, εμείς ο λαός θα το υποστούμε αμάσητο, χωρίς να μπορέσουμε στο μέλλον να αντιδράσουμε. Αν βγει ΟΧΙ, θα πτωχεύσουμε εντός ή εκτός ευρώ (μάλλον εκτός). Αν βγει ΝΑΙ, θα μας φορέσουν καπάκι τα σκληρά μέτρα και θα πουν «εσείς τα θελήσατε»!

7.Αλλάξανε οι συνθήκες από το 2011, όταν ο ίδιος ο Τσίπρας φώναζε για τις συνέπειες ενός δημοψηφίσματος; Δεν αναφερόταν στις επιπτώσεις της ίδιας της απάντησης, αλλά της μαζικής ψυχολογίας που θα οδηγούσε στην πτώχευση του τραπεζικού συστήματος. Τώρα δεν ισχύει αυτό; Κι αν ναι, γιατί θα μείνουν ανοικτά τα ΑΤΜ και οι τράπεζες από αύριο; Φαντάζεστε τι γίνεται και θα γίνεται μέχρι την άλλη Κυριακή; Ποιος δεν θα επιδιώξει να έχει όσο περισσότερα ευρώ γίνεται εν όψει μιας πιθανής επανόδου στη δραχμή; Σενάριο ή πραγματικότητα;

8. Το δίλημμα το έθεσε υπόρρητα ο Λαφαζάνης σε συνέντευξή-του στο Mega χθες το βράδυ: το ΟΧΙ σημαίνει κοινωνική και οικονομική ανατροπή (δηλαδή δραχμή, πράγμα που δεν θέλησε να το πει ρητά, γιατί θα έχανε το μεγάλο ποσοστό του κόσμου που επιθυμεί να παραμείνουμε στο ευρώ). Το ΝΑΙ σημαίνει πολιτικές αλλαγές (δηλαδή εκλογές, αφού η νυν κυβέρνηση δεν μπορεί να υλοποιήσει τα μέτρα).

9. Είμαστε ως λαός ανίκανοι να χειριστούμε τη δημοκρατία-μας και επαναλαμβάνουμε τα λάθη του 1920 και του 1945.

Πατριάρχης Φώτιος

Γιατί έχουμε καλό μπάσκετ

Ο τίτλος της ανάρτησης παραπέμπει καταρχάς στο μπάσκετ (Α΄ μέρος) και θα οδηγήσει στον παράπλευρο στόχο, που είναι η λογοτεχνία (Β΄ μέρος), μέσα από μια αναλογία. Για να εξηγήσω γιατί η λογοτεχνία (ειδικά η πεζογραφία) δεν μπόρεσε ακόμη να ανεβεί σε επίπεδα υψηλών διακρίσεων, θα δείξω πρώτα πώς (αντίθετα) αναπτύχθηκε η καλαθοσφαίριση στην Ελλάδα σε σημείο να θεωρούμαστε μια υπερδύναμη στην Ευρώπη αλλά και σε διεθνές επίπεδο.

          Λοιπόν, η αναρρίχηση του ελληνικού μπάσκετ στις κορυφές του παγκόσμιου αθλητισμού (o Ολυμπιακός στο Final 4, όπου βρίσκονται επίσης ο προπονητής της CSKA Ιτούδης, ο παίχτης της Ρεάλ Μπουρούσης, ο παίχτης της Fenerbahce Ζήσης / ο Παναθηναϊκός στους 8 / οι δυο αυτές ομάδες 9 συνολικά έως τώρα φορές πρωταθλήτριες Ευρώπης / η Εθνική Ομάδα Μπάσκετ δις πρωταθλήτρια Ευρώπης (1987 και 2005), σχετικά υψηλές θέσεις στις διοργανώσεις κ.λπ.) προϋποθέτει μερικές συνθήκες που το οδήγησαν σταδιακά ως εδώ.

1.     Κάποιες πρώτες επιτυχίες, όπως η κατάκτηση του Κυπέλλου Κυπελλούχων από την ΑΕΚ το 1968.

2.     Χτίσιμο από την μπασκετική κοινότητα πάνω σ’ αυτήν την επιτυχία, καταρχάς με το να τη θεωρεί φωτεινό οδηγό για το μέλλον.

3.     Δημιουργία ανταγωνιστικού πρωταθλήματος τη δεκαετία του ’80, όπου οι παραδοσιακές δυνάμεις (Παναθηναϊκός – Ολυμπιακός κ.ο.κ.) υποσκελίζονται από τις ομάδες της Θεσσαλονίκης. Η διεξαγωγή του πρωταθλήματος με όρους play off και η διαμάχη Άρη και ΠΑΟΚ δυνάμωσε το ελληνικό μπάσκετ.

4.     Η προσέλκυση ελλήνων αθλητών από τις ΗΠΑ στην Ελλάδα (φυσικά εννοώ τον μέγιστο Νίκο Γκάλη, τους Τζον Κόρφα, Ντέιβιντ Στεργάκο, πιο πριν τον Στηβ Γιατζόγλου κ.ο.κ.) μεταφέρει την αμερικανική πείρα και εμπλουτίζει το εγχώριο προϊόν με ξένη τεχνογνωσία.

5.     Γενικότερη δημιουργική επαφή με την Ευρώπη, υιοθέτηση οργανωτικών προτύπων, πρόσληψη ξένων παιχτών και αφομοίωση της ανάλογης νοοτροπίας.

6.     Ύπαρξη χορηγών και ιδιοκτητών που τόσο στα χρόνια της θεσσαλονικιώτικης κυριαρχίας όσο και αργότερα κατά τη δυναστεία του Παναθηναϊκού και τις επιτυχίες του Ολυμπιακού έριξαν χρήματα στο άθλημα και προσέλκυσαν παίκτες στην Ελλάδα.

7.     Η επιτυχία της Εθνικής Ελλάδας το 1987 με την κατάκτηση του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος ήταν το κεφαλόσκαλο, πάνω στο οποίο στηρίχτηκε η μετέπειτα ανοδική πορεία.

8.     Οργάνωση των συλλόγων με γερές υποδομές, επαγγελματικά επιτελεία, καλούς προπονητές καταρχάς της γιουγκοσλαβικής σχολής, πρότυπα ευρωπαϊκού προγραμματισμού, βάρος στις ακαδημίες για την ανάδειξη νέων ταλέντων κ.ο.κ.

Όλα αυτά, και πολλά άλλα που παρέλειψα, λειτούργησαν ως σκαλωσιά ώστε κάθε νεότερη γενιά, μετά την ηρωική φουρνιά του ’87 (Γκάλης, Γιαννάκης, Φασούλας, Χριστοδούλου κ.ο.κ.), να έχει πρότυπα αλλά και γερές βάσεις, να βρει μια στερεή παράδοση αλλά και συλλόγους που δούλεψαν πάνω-τους, επένδυσαν σε Έλληνες και ξένους και έθεσαν θεμέλια αναπαραγωγής νέων ταλέντων. Έτσι, ενώ στο ποδόσφαιρο είμαστε μια καλή ομάδα (εκεί μεταξύ 10^ης και 25^ης θέσης παγκοσμίως), στο μπάσκετ είμαστε υπερδύναμη, με πολλές κατακτήσεις Euroleague και μια Εθνική ομάδα που πρωταγωνιστεί σε Ευρωπαϊκές και Παγκόσμιες Διοργανώσεις.

(τέλος Α΄ μέρους)

 

[Οι εικόνες ελήφθησαν από: www.blog.gr, www.contra.gr, radiogamma.blogspot.com, www.agothesprotikoy.gr και www.tovima.gr]

Πατριάρχης Φώτιος

Αμφίπολη

Σα μπεις στον πηγαιμό για τον νεκρικό θάλαμο,
να εύχεσαι νάναι μακρύς ο δρόμος,
γεμάτος περιπέτειες, γεμάτος γνώσεις.
Τους δύσκολους καιρούς, τους άλλους αρχαιολόγους,
τον καβαλημένο Έλληνα μη φοβάσαι,
τέτοια στον δρόμο σου ποτέ σου δεν θα βρεις,
αν μέν’ η σκέψις σου υψηλή, αν εκλεκτή
συγκίνησις το πνεύμα και το σώμα σου αγγίζει.
Τους επικριτάς, τα ΜΜΕ, τα μπλογκ
τον φαντασμένο Έλληνα δεν θα συναντήσεις,
αν δεν τους κουβανείς μες στην ψυχή σου,
αν η ψυχή σου δεν τους στήνει εμπρός σου.

Να εύχεσαι νάναι μακρύς ο δρόμος.
Πολλά τα φθινοπωρινά πρωιά να είναι
που με τι ευχαρίστησι, με τι χαρά
θα μπαίνεις σε θαλάμους πρωτοειδωμένους·
να σταματήσεις σ’ ωραία ψηφιδωτά,
και τες καλές τες λαμπρές απεικονίσεις,
Καρυάτιδες και μάρμαρα, Σφίγγες και θόλους,
και θραύσματα εντυπωσιακά κάθε λογής,
όσο μπορείς πιο άφθονα θραύσματα·
σε εποχές παλιές πολλές να πας,
να μάθεις και να μάθεις από τους αρχαίους.

Πάντα στον νου σου νάχεις τον νεκρικό θάλαμο.
Το φθάσιμον εκεί είν’ ο προορισμός σου.
Aλλά μη βιάζεις το ταξείδι διόλου.
Καλλίτερα μήνες πολλούς να διαρκέσει·
και γέρος πια να φτάσεις στον νεκρό,
πλούσιος με όσα κέρδισες στον δρόμο,
μη προσδοκώντας πλούτη να σε δώσει ο νεκρικός θάλαμος.

Ο νεκρικός θάλαμος σ’ έδωσε τ’ ωραίο ταξείδι.
Χωρίς αυτόν δεν θάμπαινες στον τύμβο.
Άλλα δεν έχει να σε δώσει πια.

Κι αν πτωχικόν τον βρεις, ο τάφος δεν σε γέλασε.
Έτσι σοφός που έγινες, με τόση πείρα,
ήδη θα το κατάλαβες οι τάφοι τι σημαίνουν.

Το μουσικό ήθος του Αντώνη Βαρδή

Ακούω ξανά μερικά αγαπημένα τραγούδια του Αντώνη Βαρδή, που έφυγε άωρα χθες το πρωί. Αναγνωρίζω πάλι ένα μουσικό ήθος, που διακρίνει τα τραγούδια-του, έναν σπάνιο συγκερασμό μουσικής και στίχων. Αναγνωρίζω μια ελαφρά θλιμμένη φωνή, ακόμα και στα εύθυμα τραγούδια-του, μια φωνή που πηγαίνει κατευθείαν στην καρδιά.

 

            Ρώτησα τις προάλλες ένα κορίτσι 18 χρονών αν ήξερε τον Βαρδή και με έκπληξή-μου μου απάντησε ότι είναι ένας από τους αγαπημένους της παρέας-της. Και δεν μιλάμε για κορίτσι υψηλής κουλτούρας ή κλασικών ακουσμάτων. Αυτή η διαχρονικότητα που ελπίζω να συνεχιστεί στηρίζεται στο ροκ που εμφιλοχωρεί στις μπαλάντες-του και στη γλυκύτητα που τρυπώνει ακόμα και στα σκληρά-του τραγούδια. Τραγούδια όπως το “Θα εκραγώ” εκφράζουν μια στοχαστική οργή, ενώ κομμάτια όπως το “Είσαι το τσιγάρο που κρατώ” δείχνουν έναν πρωτότυπο ερωτισμό.

            Στην αποδημία-του όμως εγώ αναρτώ το “Δε θα με ξεχάσεις”, που μιλάει εκ μέρους-του από εκεί πάνω σε μας.

 

http://youtu.be/uB73JzIKr-Q 

Δεν θα σε ξεχάσουμε!

Πατριάρχης Φώτιος

ΑΜΦΙΠΟΛΗ: Το [Κασ]Τάζ Μαχάλ της Ελλάδας

Ας παραμερίσουμε το πολιτικό σκέλος που υπερπροβλήθηκε, ας ξεχάσουμε τις εθνικιστικές κορώνες, ας παρακάμψουμε τις υπεραισιόδοξες προβλέψεις που ακούγονται εύκολα. Ας μείνουμε στα γεγονότα και ας προχωρήσουμε πολύ προσεκτικά σε εικασίες που δεν θα αιθεροβατούν: 

1. Τα ίδια τα ευρήματα: ένας μεγάλος περίβολος 500 περίπου μέτρων κατασκευασμένος από μάρμαρο σε σχεδιασμό του Δεινοκράτη. Χρονολογείται στο τελευταίο τέταρτο του 4ου αι. π.Χ. και περιβάλλει μια τούμπα, έναν λόφο, που κρύβει κατά πάσα πιθανότατα τάφο ή τάφους της μακεδονικής ιστορίας. Στην κορυφή-του είναι σχεδόν βέβαιο ότι υπήρχε ο Λέων της Αμφίπολης, άγαλμα λιονταριού που είχε μεταφερθεί σε άλλο σημείο της περιοχής και τώρα επανασυνδέεται με το κτίσμα για του οποίου την κορυφή ήταν προορισμένο. Σε ένα σημείο του περιβόλου ανευρέθηκε η είσοδος, στην οποία βρίσκονται τα αγάλματα δύο Σφιγγών να κοιτάζει το ένα το άλλο. Η σκαπάνη έχει προχωρήσει τον μαρμαροστρωμένο προθάλαμο και… έπεται συνέχεια.

 

2. Ορισμένα ειδικά αρχιτεκτονικά γνωρίσματα (μπορείτε να το παραλείψετε αν το θεωρήσετε σχολαστικό):

Μοναδικός σε διαστάσεις και σε επιμέλεια, χωρίς αντίστοιχό του στη Μακεδονία και στα Βαλκάνια, ο τύμβος της Αμφίπολης φθάνει τα 23 μέτρα ύψος με 158,40 διάμετρο και περίβολο ύψους 3 μέτρων αποτελούμενο από μαρμάρινες βάσεις, ορθοστάτες, ανωδομή και επιστέψεις.

Ολόκληρη κατασκευή δηλαδή, από λευκό καλοδουλεμένο μάρμαρο Θάσου, η οποία συγκρατείται στη θέση της από αντίθημα, δηλαδή αφανή τοίχο από πωρόλιθο έτσι που το συνολικό πάχος της κατασκευής να ανέρχεται σε 130 εκατοστά. 

Αυτός ο περίβολος εξάλλου, για τον οποίο θα πρέπει να απαιτήθηκαν περί τα 2.500 κυβικά μαρμάρου, είναι ένας τέλειος κύκλος κατασκευασμένος με απίστευτη γεωμετρική ακρίβεια, όπως επισημαίνει με θαυμασμό ο αρχιτέκτονας της ανασκαφής κ. Μιχάλης Λεφαντζής. «Αυτό το έργο υλοποιήθηκε από αρχιτέκτονα που είχε υψηλή γνώση της γεωμετρίας. Αρκεί να αναφέρω ότι χρησιμοποιεί το π: 3,14 αντί του 3,17 των Αιγυπτίων, που ήταν ως τότε σε χρήση» αναφέρει συγκεκριμένα.

Με έκταση 20 στρεμμάτων ο τύμβος φέρει στην κορυφή του μία τετράπλευρη κτιστή κατασκευή (9,95 Χ 9,95 Χ 5,30 μέτρα), η οποία αρχικώς είχε θεωρηθεί από τον πρώτο ανασκαφέα Δ. Λαζαρίδη ταφικό σήμα. «Στην πραγματικότητα πρόκειται για το θεμέλιο του βάθρου επάνω στο οποίο βρισκόταν ο Λέων της Αμφίπολης» λέει ο κ. Λεφαντζής.

Η έρευνα του ιδίου σε συνεργασία με την Εφορία Αρχαιοτήτων είχε ως αποτέλεσμα τον εντοπισμό 400 και πλέον μαρμάρινων αρχιτεκτονικών μελών γύρω από το άγαλμα που ανήκουν στον περίβολο του τύμβου (ορισμένα ενσωματωμένα στο βάθρο του λιονταριού). «Όλα τα μέλη του περιβόλου είναι της ίδιας τεχνοτροπίας με το λιοντάρι» επισημαίνει. «Για μένα μάλιστα η τυπολογία αυτού του περιβόλου δεν υπάρχει αλλού στη Μακεδονία. Αρχιτεκτονικά πρόκειται για ένα υβρίδιο».  

Όσον αφορά τον Λέοντα, «Με ύψος 5,30 μέτρα και συνολικό με το βάθρο του 15,84 μέτρα, έχει μακεδονικό εμβάτη με ημικίονες και ασπίδες στο βάθρο του» προσθέτει. «Επιπλέον είχε δημιουργηθεί με οπτική διόρθωση, έτσι ώστε να είναι ορθά ορατός από απόσταση 100 μέτρων και ύψος 30».

(defencenet.gr)

Στην ανακοίνωση του Μαρτίου στο ΑΕΜΘ, οι Περιστέρη - Λεφαντζής έκαναν και μία εξαιρετική παρατήρηση. Το ύψος του αγάλματος του λιονταριού είναι 5,28 μέτρα. Ο εμβάτης της όλης κατασκευής είναι 0,528 μ. Το ύψος του βάθρου και ο λέων μαζί 15,84 μ., ενώ η διάμετρος του τύμβου στην Καστά Σερρών είναι 158,40 μ. Πρόκειται για ένα «μνημείο γεωμετρίας», σύμφωνα με τους δύο μελετητές. Ο κ. Λεφαντζής υποστηρίζει πως ο τύμβος έχει ιδιαίτερη τυπολογία, καθιστώντας τον μοναδικό αρχιτεκτονικό επίτευγμα τόσο σε ποιότητα όσο και σε μέγεθος. Οι όποιες ταφές έγιναν τον 4ο αι. π.Χ. θα πρέπει να βρίσκονται εσωτερικά από τη βάση του περιβόλου, ο οποίος πρέπει να καταστράφηκε στα ρωμαϊκά χρόνια.

(Ν. Κοντράρου-Ρασσιά, Ελευθεροτυπία, Σάββατο 31 Αυγούστου 2013)

 

3. Ιστορικό πλαίσιο: ο Αλέξανδρος πεθαίνει το 323 π.Χ. στη Βαβυλώνα και η σορός-του μεταφέρεται, σύμφωνα με μαρτυρίες, στην Αλεξάνδρεια, όπου θεωρείται ότι βρίσκεται ο τάφος-του. Οι Διάδοχοί-του, μετά από ανεπιτυχείς προσπάθειες να ορίσουν έναν κοινώς αποδεκτό Βασιλέα, τον αδελφό-του Φίλιππο Αρριδαίο και τον γιο-του Αλέξανδρο Δ΄, γιο του με τη Ρωξάνη, κηρύσσουν εμφύλιους πολέμους, με αποτέλεσμα να χωρίσουν την αυτοκρατορία σε πολλά βασίλεια. Στη Μακεδονία και την Ευρωπαϊκή περιφέρεια αυτοί που κυβέρνησαν εμφανίζονται παρακάτω:

o    Αντίπατρος, Αντιβασιλέας 334-319 π.Χ.

·         Φίλιππος Γ' 323-317 π.Χ.

·         Αλέξανδρος Δ' 323-310 π.Χ.

o    Περδίκκας, Αντιβασιλέας 323-321 π.Χ.

o    Αντίπατρος, Αντιβασιλέας 321-319 π.Χ.

o    Πολυπέρχων, Αντιβασιλέας 319-317 π.Χ.

o    Κάσσανδρος, Αντιβασιλέας 317-306 π.Χ.

Δυναστεία των Αντιπατριδών

• Κάσσανδρος 306-297 π.Χ.
• Φίλιππος Δ΄ 297-296 π.Χ.
• Αλέξανδρος Ε΄ 296-294 π.Χ.
• Αντίπατρος Β' 296-294 π.Χ.

Δυναστεία των Αντιγονιδών

• Δημήτριος ο Πολιορκητής 294-288 π.Χ.
• Λυσίμαχος (με τον Πύρρο) 288-281 π.Χ.
• Πύρρος της Ηπείρου (με τον Λυσίμαχο) 288-285 π.Χ.
• Πτολεμαίος Κεραυνός 281-279 π.Χ.
• Μελέαγρος της Μακεδονίας 279 π.Χ.
• Αντίπατρος Ετησίας 279 π.Χ.
• Σωσθένης της Μακεδονίας (Στρατηγός) 279-277 π.Χ.
• Αντίγονος Β' Γονατάς 277-274 π.Χ.  

4. Η πορεία των ερευνών: Η επικεφαλής αρχαιολόγος Κατερίνα Περιστέρη έχει αναλάβει από το 2009 και σταδιακά έφερε στο φως τον περίβολο και φέτος την είσοδο του τύμβου. Πρώτα βρέθηκε ο γνωστός πια ταφικός περίβολος του τύμβου, με ιδιαίτερα επιμελημένη μαρμάρινη επικάλυψη, η οποία είχε σε ένα μεγάλο τμήμα αφαιρεθεί. Στην αναζήτηση αυτών των μαρμάρινων μελών, η Κ. Περιστέρη και ο Μ. Λεφαντζής ταύτισαν τα 500 διάσπαρτα αρχιτεκτονικά μέλη που βρίσκονται στο Λέοντα της Αμφίπολης (κάποια χιλιόμετρα μακριά) με αυτά του ταφικού περιβόλου, οδηγώντας στο συσχετισμό του Λέοντος με τον τύμβο.

            Μετά τη μετακίνηση της εξωτερική σειράς

λίθων αποκαλύφθηκε η πρόσοψη του τάφου, πάνω στο υπέρθυρο της οποίας συναντάει το βλέμμα-μας τις δύο Σφίγγες. Οι αρχαιολόγοι μετακίνησαν και μεγάλο όγκο χώματος, με αποτέλεσμα να μπορέσουν να μπουν στον προθάλαμο του τάφου. Ιδιαίτερα αρχιτεκτονικά μοτίβα, ίχνη κόκκινου και μπλε χρώματος, επιστέψεις και άλλα στοιχεία της τέχνης της εποχής αποκαλύπτονται όσο προχωρά η σκαπάνη με χειρουργική προσοχή.

 

5. Υπερβολές. Οι Ελληναράδες και οι θεαματικοθήρες δημοσιογράφοι θα ήθελαν να είναι ο τάφος του Μεγάλου Αλεξάνδρου, οι διεθνιστές δεν ασχολούνται με «εθνικιστικά ιδεολογήματα», οι (λίγοι ευτυχώς) άσχετοι υποθέτουν ότι είναι εξωγήινοι, Αιγύπτιοι, Μογγόλοι, ιθαγενείς της Νοτίου Αμερικής, Ινδιάνοι της Αλάσκας κ.ο.κ. Κάποιοι διαδίδουν ότι πρέπει να υπάρχουν πλούσια ευρήματα επειδή το “Καστά” παράγεται από το αγγλικό cash. ΈΛΕΟΣ!

Κι όμως διάφορα φλέγοντα ερωτήματα σφυρίζουν στα κεφάλια όλων των Ελλήνων:

- Γιατί ο χώρος φυλάγεται από ισχυρή αστυνομική δύναμη; Γιατί πήγε ο πρωθυπουργός να επισκεφτεί άρον άρον τις ανασκαφές; Γιατί ανανεώθηκε εσπευσμένα η κρατική χρηματοδότηση; Κι ακόμα πιο ουσιαστικά ερωτήματα για το παρασκήνιο: Γιατί οι Αμερικάνοι και οι Αυστραλοί ζήτησαν να παρευρίσκονται κατά τις έρευνες; Γιατί ο Πούτιν πήρε τηλέφωνο τον Σαμαρά; Γιατί ο στρατός κήρυξε την περιοχή σε έκτακτη ανάγκη; Γιατί είναι έτοιμα τα γύρω νοσοκομεία; Με ποια άλλα σημεία του ελληνικού χώρους σχηματίζει τρίγωνο ο τύμβος της Αμφίπολη; Ειρωνεύομαι… αν και ευτυχώς δεν ακούστηκαν πολλές ουφο-εικασίες.

 

6. Ας μείνουμε λοιπόν σε πιο ασφαλή μονοπάτια:

α.         Το 311 π.Χ. ο Κάσσανδρος θανατώνει τη Ρωξάνη και τον γιο-της (και γιο του Μεγάλου Αλεξάνδρου) Αλέξανδρο Δ΄. Ο αρχαιολόγος μάλιστα Λαζαρίδης είχε ξεκινήσει τη δεκαετία του ’60 να ψάχνει, σε ανταγωνιστικό δρόμο με τον Ανδρόνικο, τον τάφο της Ρωξάνης. Μια πρώτη εικασία, λοιπόν, που ακούστηκε πολύ νωρίς, είναι ότι μέσα στον τύμβο βρίσκεται ο τάφος αμφοτέρων των μελών της βασιλικής οικογένειας. Πιθανή αντίρρηση: ο μικρός, όπως υποστήριζε και ο Ανδρόνικος, είναι θαμμένο στους βασιλικούς τάφους της Βεργίνας πλάι στον παππού του, τον Φίλιππο Β', στον «τάφο του Πρίγκιπα».

β.         Στις Αιγές (Βεργίνα), πρώτη και ιστορική πρωτεύουσα του Μακεδονικού βασιλείου, υπήρξε το βασιλικό νεκροταφείο, το οποίο ανακάλυψε ο Ανδρόνικος. Εκεί θάβονταν παραδοσιακά όλοι οι βασιλείς της Μακεδονίας, ακόμα κι όταν η πρωτεύουσα μεταφέρθηκε στην Πέλλα (Στην Πέλλα μάλιστα βρέθηκε το νεκροταφείο, όπου θάβονταν οι υπόλοιποι Μακεδόνες). Η σειρά αυτή σπάει με τον Αλέξανδρο, του οποίου το πτώμα δεν είναι γνωστό πού έχει ταφεί. Τι γίνεται λοιπόν με τους μετέπειτα βασιλείς και αντιβασιλείς; Έχουμε στοιχεία για το πού τάφηκε λ.χ. ο Αντίπατρος, κορυφαίος στρατηγός του Φιλίππου, τοποτηρητής της Μακεδονίας όσο έλειπε ο Αλέξανδρος, πατέρας του Κάσσανδρου που ανέλαβε τον θρόνο στα τέλη του 4^ου αιώνα; Ή ο Περδίκκας και ο Πολυπέρχων που διετέλεσαν αντιβασιλείς στην περιοχή, προτού αναλάβει ο Κάσσανδρος; Ή ο Αντίγονος, πατέρας του Δημητρίου του Πολιορκητή, που έδωσε το όνομά-του στη δυναστεία των Αντιγονιδών;

γ.         Μέχρι τώρα ξέραμε ότι ο Λέων (σύμβολο ισχύος) ήταν στην κορυφή ενός ταφικού μνημείου του 4ου αι. π.Χ. στην Αμφίπολη. Πολλοί πιθανολογούσαν ότι το ταφικό αυτό μνημείο ανήκει στο ναύαρχο και πιστό φίλο του Μεγάλου Αλεξάνδρου, Λαομέδοντα.

δ.         Σύμφωνα με τον καθηγητή αρχαιολογίας Νίκολας Σόντερς (ο οποίος πιστεύει ότι το σώμα του Μεγάλου Αλεξάνδρου έχει γίνει κομματάκια και μοιραζόταν σαν αντίδωρο στους Αλεξανδρινούς!!!), “ένοικος” του τάφου μπορεί να είναι ο Νέαρχος ο Κρης, που ήταν ένας από τους ναυάρχους του μεγάλου στρατηλάτη, του οποίου η οικογένεια εγκαταστάθηκε στην Αμφίπολη όταν εκείνος ήταν ακόμη παιδί. Επομένως θα μπορούσε να θεωρηθεί ως μια από τις μεγάλες προσωπικότητες της πόλης, γεγονός που, σύμφωνα με τον καθηγητή, θα μπορούσε να τον ανταμείψει με έναν μεγαλοπρεπή τύμβο. (http://www.ethnos.gr/article.asp?catid=22768&subid=2&pubid=64054155 )

ε.         Επειδή η σορός του Μεγάλου Αλεξάνδρου, σύμφωνα με τις πηγές, είναι στην Αίγυπτο, θα ήταν παρακινδυνευμένο και αφελές να ελπίζουμε ότι μπορούμε να τη βρούμε εδώ. Όμως μερικοί υποστηρίζουν ότι είναι ενδεχόμενο στην Αμφίπολη να έχουμε, λόγω όγκου, μεγέθους και επιβλητικότητας του μνημείου, το κενοτάφιο του μεγάλου στρατηλάτη, στο οποίο προόριζαν να φέρουν τη σορό του Έλληνα κατακτητή. 

            Το πιο πιθανό είναι να πρόκειται για μνημείο προς τιμήν ενός από τους στρατηγούς, ναυάρχους, αντιβασιλείς του μακεδονικού βασιλείου. Βεβαίως, το μνημείο είναι σημαντικό ούτως ή άλλως, ακόμα κι είναι συλημένο. Η αρχαιολογία και η ιστορία δεν χρειάζονται κατ’ ανάγκη χρυσό ή άλλα πολύτιμα μέταλλα· αυτά είναι για τον λαό. Δεν χρειάζεται καν να ελπίζουμε ότι είναι μέσα ο Αλέξανδρος. Δεν χρειάζεται να ονειρευόμαστε τουρίστες και οικονομική ανάπτυξη της περιοχής. Δεν χρειάζεται να οραματιζόμαστε αρχαιολογικά επιχειρήματα κατά των Σκοπιανών. Το ίδιο το μνημείο είναι μια ανακάλυψη μεγάλης ιστορικής σημασίας και καλλιτεχνικής αξίας. Είναι το Ταζ Μαχάλ της Μακεδονίας!

Πατριάρχης Φώτιος

Γεωπολιτικά …παιχνίδια στην άμμο

Μπροστά-μου μια ατάραχη λίμνη. Ο ουρανός ομολογουμένως δεν είναι καταγάλανος σαν της Ελλάδας, αλλά είναι ανέφελος σαν τη διάθεσή-μου. Κάθομαι σ’ ένα παγκάκι, απ’ αυτά που είναι διάσπαρτα περιμένοντας τις οικογένειες να ’ρθούν για πικ-νικ, και χαζεύω το νερό και τις πάπιες. Γύρω-μου το μάτι ρουφάει άπληστα το πράσινο, ένα πράσινο πυκνό, που μας λείπει εκεί πίσω στην πατρίδα. Καναδέζικο τοπίο: λίμνη, πράσινο, ησυχία. Δυο τρεις ψαρεύουν στα δεξιά-μου, μια βάρκα πλέει νωχελικά κάπου μακριά, το νερό λαγοκοιμάται στην ακτή. Θόρυβοι; Κανένας. Στο μυαλό έχει καθίσει μια απέραντη ηρεμία που ώρες ώρες φαίνεται απίστευτη. Γύρω γύρω απαλοί ήχοι, φυσικοί, απόκοσμοι.

            Αυτό σημαίνει διακοπές. Σημαίνει να είσαι μακριά από τα προβλήματα. Σημαίνει συνάμα να είσαι μακριά από την ένταση του κόσμου. Εδώ στον Καναδά μοιάζει η ζωή σαν να μην είναι πάνω στη γη. Η χώρα χουζουρεύει πολύ μακριά από τις εστίες αναταραχής, είναι η ίδια στη νιρβάνα-της, οι κάτοικοι ζουν με τα δικά-τους προβλήματα, σαν να μην επικοινωνούν με τον υπόλοιπο πλανήτη. Οι ειδήσεις δεν τσιρίζουν, τα νέα αφορούν μικρά ζητήματα, η εξωτερική πραγματικότητα μοιάζει μακρινή και ψεύτικη. Η Ελλάδα, η οικονομική κρίση, η Ευρώπη και τα συσσωρευμένα προβλήματα, η Μέση Ανατολή, ακόμα και οι ΗΠΑ προβάλλουν σαν μυθιστορηματικοί κόσμοι.

            Διαβάζω τα νέα στις εφημερίδες (“Calgary Herald”, “Edmonton Journal” κ.ο.κ.) κι είναι σαν να διαβάζω μυθιστόρημα. Ακούω τα news κι είναι σαν οι εξωτερικές ειδήσεις να έρχονται από τον Άρη. Κι όμως όλος ο Αύγουστος του 2014 έγραψε πολλές μελανές σελίδες στο βιβλίο της Παγκόσμιας Ιστορίας. Δυστυχώς:

 

              Η Ουκρανία δεν ησύχασε ακόμα, όσο οι Ουκρανοί και οι Ρώσοι διαμοιράζουν τα ιμάτιά-της. Η Δύση ανάβει φωτιές και μετά σφυρίζει αδιάφορα. Ο Πούτιν, τσάρος στη θέση των τσάρων, νιώθει να απειλείται στη γειτονιά-του και δεν παίζει καθόλου κρυφτό, παίζει επιθετικό κυνηγητό. Τι κάνει; Κάνει μποϊκοτάζ στα προϊόντα της Αμερικής και της ΕΕ κι οι παραγωγοί αγροτικών προϊόντων στην Γηραιά Ήπειρο παθαίνουν για άλλη μια φορά εγκεφαλικά. Ο πόλεμος πλέον δεν είναι στρατιωτικός, είναι απλώς οικονομικός, αλλά πάλι την πληρώνουν οι λαοί.

            Στη Μέση Ανατολή παίζουν άλλο παιχνίδι. Έχουν χάρτινους πύργους και ρίχνουν κάτι σίδερα για να τους γκρεμίσουν. Από τη μια η Χαμάς κι από την άλλη το Ισραήλ. Κερδίζει όποιος σηκώσει περισσότερη σκόνη. Το κακό είναι ότι μαζί με τη σκόνη αιωρούνται ανθρώπινα μέλη και κεφάλια, σκισμένα ρούχα και παιδιά που κλαίνε. Το Ισραήλ δεν θυμάται τι έπαθε από τους Ναζί. Αλλά τότε ήταν το αδύναμο πρόβατο που υπάκουε τους ραβίνους-του, τώρα είναι ο στρατοκίνητος λύκος που μπορεί και κάνει τα ίδια. Έτσι, κάνει τα ίδια, τα σκληρά, τα απάνθρωπα, τα αιμοβόρα. Η Ιστορία, φαίνεται, έχει κοντή μνήμη…

            Στο Ιράκ και στη Συρία ο Εμφύλιος είναι μια καθημερινή υπόθεση. Στη Συρία οι Τζιχαντιστές που θέλουν τα ρίξουν τον Άσαντ είναι τα καλά παιδιά, τα οποία στηρίζονται από τους Αμερικανούς. Στο Ιράκ οι Τζιχαντιστές είναι οι κακοί φονταμενταλιστές που πάνε κόντρα στη νόμιμη (βλ. αμερικανόφιλη) κυβέρνηση. Στη Συρία ο Άσαντ στηρίζεται από τους Ρώσους, στο Ιράκ οι Τζιχαντιστές είναι οι αιμοβόροι Μουσουλμάνοι. Ανάμεσα, οι αλλόθρησκοι Γιαζίντι, ούτε Μουσουλμάνοι ούτε Χριστιανοί, βάλλονται από παντού, πεινάνε και διψάνε, πεθαίνουν παράπλευρες απώλειες του πετρελαίου.

            Στη Λιβύη ξαφνικά γίνονται ταραχές κι εμείς στέλνουμε πολεμικό πλοίο να διασώσει τους αμέτοχους ξένους. Στην Δυτική Αφρική ο ιός Έμπολα θερίζει τους πληθυσμούς και στα αεροδρόμια κυκλοφορούν εξωγήινοι υπάλληλοι και μασκοφόροι σεκιουριτάδες που ελέγχουν ποιος μπαίνει και ποιος βγαίνει. Στις ΗΠΑ άλλη μια ρατσιστική ορχήστρα παίζει με σφαίρες το κονσέρτο για πολυβόλα… Η Γη χορεύει σκληρό ροκ ’ν ρολ, οι άνθρωποι πηγαινοέρχονται μυγάκια πάνω στον χάρτη, ο πλανήτης γυρίζει με αίμα και χρήμα.

            Είναι ωραίο να ζεις στον Καναδά. Καταλαβαίνεις τι σημαίνει ειρηνική κοινωνία! Δεν είναι ωραίο να ζεις σαν Καναδός. Δεν καταλαβαίνεις τίποτα απ’ όσα γίνονται στα δρομάκια του κόσμου!

Καλώς σε βρήκα, κόσμε!

Πατριάρχης Φώτιος