Friday, May 29, 2009

Ο δωδεκάλογος του μη αναγνώστη

1. Δεν προλαβαίνω. Πολλή δουλειά, υποχρεώσεις, υπερωρίες, οικογενειακές μέριμνες… πού να βρω χρόνο για βιβλία!
2. Πολύ κουραστικό. Έχω τις έγνοιες μου, τα προβλήματά μου… είναι δυνατόν να σπαζοκεφαλιάζω με βιβλία;
3. Χειμώνας: Θα διαβάσω βιβλία το καλοκαίρι που θα θέλω να χαλαρώσω. Καλοκαίρι: μπάνιο, ηλιοθεραπεία, ξενύχτι, ύπνος. Βιβλίο; Μπαααααα…
4. Καναπές, μπυρίτσα, τηλεόραση… πώς μπορώ να ξεκολλήσω από την αιώνια αγαπημένη;
5. Μόνο οι κουλτουριάρηδες διαβάζουν… μυθιστορήματα και ρομάντζα και αμπελοφιλοσοφίες δεν είναι για μένα.
6. Ακριβό. Πολύ ακριβό. Είναι δυνατόν να δώσω 10-15 ευρώ για να αγοράσω ένα βιβλίο; Δεν πάω καλύτερα σε ένα κλαμπ; Δεν βγάζω την οικογένεια για μπριζόλες;
7. Εγώ είμαι πρακτικός άνθρωπος. Φτιάχνω τη φορολογική μου δήλωση μόνος μου, προγραμματίζω τα ταξίδια μου, διορθώνω πρίζες και τα λοιπά. Είμαι για λογοτεχνία και τρίχες κατσαρές;
8. Στα περιοδικά βλέπω φωτογραφίες. Παίρνω μάτι κάνα γκόμενο, μαθαίνω τα κουτσομπολιά των σελέμπριτις, βλέπω από την κλειδαρότρυπα το κρεβάτι των άλλων… τι από αυτά μπορεί να μου δώσει το βιβλίο;
9. Computer! Αφτό είναι το μέλον. Κατεβάζω τραγούδγια, πέζω παιχνίδγια, μπένω στα chats, έχω σελήδα στο Facebook… Ουάουα… Ρεκόρ 15 ώρες συνεχός στο PC: είμαι εντελός καμένος.
10. Ποίηση; Ποίηση γράφουν οι τρελοί, οι γκέι και οι αργόσχολοι. Άσε για άλλους.
11. Μετά το σχολείο δεν θα ξαναδιαβάσω ποτέ... Ποτέ.
12. Διάβασες το τελευταίο βιβλίο του Χ; Μπαααααα! Περιμένω να βγει σε ταινία.

Δέκα και δύο άλλοθι για να εξοβελίσουμε το βιβλίο από τη ζωή μας. Δώδεκα καθημερινότητες που αφήνουν άλλες ενασχολήσεις, πιεστικές και μη, να μας καπελώσουν. Η ανάγνωση είναι κουλτούρα και χρειάζεται μύηση… Το βιβλίο είναι ο καλύτερος τρόπος να καλύψεις τα νεκρά διαστήματα της μέρας… Η απεξάρτηση από την τηλεόραση πρέπει να επιβληθεί με συνταγή γιατρού!

Πατριάρχης Φώτιος

9 comments:

Maria Jose said...

'Ισως όχι μόνο για να καλύψεις τα νεκρά διαστήματα της ημέρας. Αξίζει να εξοικονομήσεις χρόνο κατά τη διάρκεια της ημέρας για ένα βιβλίο...

Pellegrina said...

Φίλε σε βρίσκω πολύ "αφ υψηλού'. Δηλαδή, εσείς που διαβάζετε σε τι είστε καλύτεροι; Να σου πω πάντως ενα βασικό που δεν εγραψες: δεν ξερω να ΔΙΑΛΕΞΩ βιβλίο. Τα βιβλιοπωλεία μου ειναι ακατανόητοι χώροι. Μια φορά που πήγα, οι υπάλληλοι το μόνο που κοίταζαν ήταν μην κλέψω τίποτα. Μου θύμισαν σεκιουριτάδες σε σούπερ μάρκετ.

Στο σχολείο πάλι όλο μπούρδες διαβάζαμε. Τον Ερωτόκριτο! Έκοβα φλέβες μεγάλε, ούτε που να το θυμάμαι! Εφιάλτης, ασε που δεν καταλάβαινα, σαν μάθημα ξένης γλώσσας ήταν!

Οι γονείς μου πάλι, ΟΝΤΩΣ δεν προλαβαίνουν. Όλη μερα δουλεύουν, ούτε που τους βλέπω. Τωρα, εγώ ψάχνω να κάνω το ίδιο. Σε πληροφορώ ότι διαβάζω πολύ: τις μικρές αγγελίες!

Επιπλέον, ξέρω αρκετούς μαλάκες που διαβάζουν. Ο καθένας τις συνήθειές του, σε ειρωνεύτηκα εγώ επειδή δεν πας στο γήπεδο; Εσεις οι διαβαστεροί θέλετε να αλλάξετε τους άλλους! Φαίνεται είστε λίγοι και βγάλατε γρήγορα τα ματια ο ένας του άλλου!

το καλοκαίρι όντως κάνει ζέστη, δεν κάνει; Δηλαδή τα φυτά που την αράζουν στα πλοία "με ένα βιβλίο στο χέρι" είναι στα καλά τους που αντί να κοιτάνε τη θαλασσα και κανενα γκομενάκι κάθονται και διαβάζουν; Εγώ φίλε λέω πως δεν είναι.

οσο τηλεόραση, δεν βλέπω ποτέ. Κομπιούτερ λίγο. Φορολογική δήλωση δεν κάνω αλλά δεν ακτάλαβα τι σχέση έχει. Αλλά εσύ ο μορφωμένος θα ξέρεις!

γενικώς, φίλε, αφήστε τον κόσμο στην ησυχία του και μη γινόσαστε κατίνες σαν αυτές που κορϊδέυετε. Αν θέλετε να διαβαζουμε, πρέπει τρία απλά πράγματα να αλλάξουν: α) Να καταλαβαίνουμε πώς να διαλέξουμε βιβλία. Δηλαδή να είναι πολύ λιγότερα και χωρισμένα κατά είδη στα βιβλιοπωλεία -που να μη μοιάζουν με σούπερ μάρκετ, αλλά με βιβλιοθήκες. β) Να μαθαίνουμε στο σχολείο πώς να τα χαιρόμαστε (αλλά τι λέω; μαθάινουμε στο σχολέιο τίποτα που να έχει σχέση με ΧΑΡΑ;)
γ)να μη χρειάζεται να τρέχει όλη μερα ο κοσμάκης για το ψωμί του. Να είναι εξασφαλισμένο.

Το θέμα φίλε είναι πολιτικό. Π-ο-λ ι-τ-ι-κ ό! Το σύστημα μας θέλει έτσι! Γι αυτό κοίτα τωρα με τις ευροτέτοιες τι θα ψηφίσεις (δεν φαντάζομαι καμιά αποχή και μαλακίες!)
Χμ! τώρα που το ξανασκέφτομαι, λες το σύστημα να μας θέλει έτσι; Εννοώ να μη διαβάζουμε;
χμ, Λέω να πάω σήμερα σε κανένα βιβλιοπωλείο...
ξερεις κατι, φίλε; τελικά, σε ευχαριστώ...

ΒΙΒΛΙΟΚΑΦΕ said...

Maria Jose,
πολύ μπροστά το πάς (και έτσι πρέπει).
Εδώ θα είμασταν ευχαριστημένοι αν το Σαββατοκύριακο διάβαζε κανείς πού και πού κανένα βιβλίο. Στην ξαπλώστρα να βλέπαμε ένα μυθιστόρημα στα πέντε περιοδικά. Θα ήταν ευχαριστημένοι οι δάσκαλοι αν τα παιδιά αγόραζαν πότε πότε κανένα εξωσχολικό βιβλίο... Αν ο εργαζόμενος δεν βούλιαζε στον καναπέ για τα καλλιστεία ή το ποδόσφαιρο, αλλά άνοιγε καμιά σελίδα.
Χρειαζόμαστε κουλτούρα ως κοινωνία. Και προπαντός δεν φταίνε μόνο οι άλλοι.
Πατριάρχης Φώτιος

ΒΙΒΛΙΟΚΑΦΕ said...

Pellegrina,
κρατώ από σένα ότι το διάβασμα πρέπει να συνδυαστεί με την απόλαυση. Πώς μας έχουν πιπιλίσει ότι 5 ώρες στον ήλιο θα μας κάνουν μελαμψούς και ωραίους. Και ψηνόμαστε στις παραλίες, επειδή αυτο είναι απόλαυση... Πώς μας έχουν μάθει ότι 4 ώρες όρθιοι σε κάποιο κλάμπ, όπου γίνεται πατείς με πατώ σε, είναι απόλαυση... Πώς μας έχουν μάθει ότι η επιλογή είναι ποιο κανάλι θα παρακολουθήσουμε και όχι αν θα ανοίξουμε την τηλεόραση ή θα την αφήσουμε κλειστή...
Το διάβασμα αυτό καθεαυτό δεν θα επιδιωχθεί αν δεν αλλάξει η νοοτροπία των προτεραιοτήτων μας. Πολιτικό το ζήτημα; Ναι. Αλλά μάλλον περισσότερο πολιτισμικό και ιδεολογικό. Πιο πολύ πώς συμφέρει να είναι ο μέσος άνθρωπος για να στηρίζει τη σάπια κοινωνία
Πατριάρχης Φώτιος

Pellegrina said...

Αλλά να σου πω κάτι Φώτιε; δεν νομίζω ότι 'το διάβασμα' γενικα αλλάζει τον μέσο άνθρωπο. Εξαρτάται από άλλα χαρακτηριστικά της προσωπικότηατας και εξαρτάται και από το είδος των βιβλίων. Μπορείς να διαβάζεις σε όλη σου τη ζωή βιβλία (και μάλιστα "καλά" βιβλία) και να μένεις φυτό. Εγώ όσους ξερω που διαβάζουν (μέσα κι ο εαυτός μου), "μέσοι" άνθρωποι είμαστε. Η ουσία της ύπαρξης παραμένει ένας δειλός κομφορμισμός, μικροαστική καθημερινότητα, βόλεμα, ένα μάτσο μπούρδες. Μην κρυβόμαστε πια. Ένα προϊόν είναι το βιβλίο, τίποτε άλλο. Δεν είναι τυχαίο που συγκρίνεις το διάβασμα με την ηλιοθεραπεία και το "κλάμπινγκ": α υ τ ο ύ του επιπέδου ενδιαφέροντων είναι, όταν είναι. Μια ακόμα κομφορμιστική "συνήθεια". (Αλλιώς δεν θα τα συνέκρινες διαζευκτικά: μπορείς θαυμάσια να διαβάζεις και να κάνεις και ηλιοθεραπεία. Και ο Σπινόζα πήγαινε στην ...τουαλέτα)Η εποχή που το βιβλίο μπορούσε να είναι "τσεκούρι που σπάει τον πάγο της καρδιάς μας" (για να αναφερθώ στον πάντα "δημοφιλή" Κάφκα και να αποφύγω τον "ξεπερασμένο" Μπρεχτ)έχει τελειώσει μάλλον. Πες μου εσύ ένα οποιοδήποτε βιβλίο, ελληνικό ή ξένο (λογοτεχνία εννοώ, αλλά και άλλο δεν θα με χάλαγε) έκδοσης τελευταίων ετών που θα μπορούσε να λειτουργήσει έτσι (ως τσεκούρι) και να μείνει αξέχαστο. Πες έ ν α.

ΒΙΒΛΙΟΚΑΦΕ said...

Pellegrina,
καταλαβαίνω το σκεπτικό σου. Όσα λες είναι μια σκληρή πραγματικότητα. Υπάρχει όμως, κατά τη γνώμη μου, το εξής λάθος στην όλη συλλογιστική.
Φυσικά δεν υπάρχει έ ν α βιβλίο που να μπορεί να αλλάξει τον κόσμο. Αλλά συνολικά το διάβασμα είναι μια μορφή παιδείας, πέρα από την κομφορμιστική της πλευρά, που βαηθά μακροπρόθεσμα στο χτίσιμο μιας πιο συγκροτημένης (ίσως και ευαισθητοποιημένης) προσωπικότητας. Βεβαίως μετράει τι διαβάζει κανείς και πώς αυτό που διαβάζει δένεται με άλλα στοιχεία της κουλτούρας του.
Προσωπικά νομίζω ότι το διάβασμα με έκανε να είμαι πιο διαλλακτικός και με κατανόηση, γιατί μέσα στη λογοτεχνία είδα ποικίλες διαφορετικές αντιλήψεις, άλλους τρόπους σκέψης απο τον δικό μου, μερικοί από τους οποίους εξακολουθούν να μου φαίνονται απαράδεκτοι, αλλά μόνο έτσι αντιλήφθηκα τον Άλλο. Μπορεί να μην αποδέχτηκα τις απόψεις του (ίσως και υποσυνείδητα να το έκανα), αλλά διαβάζοντας αντιλήφθηκα πως υπάρχουν και άλλες οπτικές, οι οποίες κατ' ανάγκη διαφέρουν από τις δικές μου.
Αυτό το κέρδος δεν το αλλάζω με τίποτα.
Καλημέρα
Πατριάρχης Φώτιος

Pellegrina said...

Καλημέρα. Οκέι, κάπως έτσι. Αν και εγώ νομίζω ότι η κατανόηση για τον άλλον δεν είναι θέμα "κατανόησης απόψεων" αλλά κάτι βαθύτερο, που εχει σχέση με το εγώ και όχι με το διάβασμα. Τέλος πάντων, μπορεί.
Άσχετα: α) θα σου κλέψω την εικόνα, μου αρέσει. β) εχω διαδικτυακά "γενέθλια" σήμερα! Περάστε από το http:/niovilyri.wordpress.com να δείτε τι εννοώ!

ΒΙΒΛΙΟΚΑΦΕ said...

Εύχομαι η διαδικτυακή παρουσία να μην υστερεί σε τίποτα από την έντυπη, αλλά ακόμη περισσότερο να σημάνει την απαρχή μιας καινοτόμου περιόδου για τη λογοτεχνία εν γένει και την προσωπική καταξίωση πιο συγκεκριμένα.
Ο Κων/πόλεως Φώτιος

Sue said...

Η φιλαναγνωσία είναι ένα δύσκολο κομμάτι της εκπαίδευσης / παιδείας. Φοβάμαι ότι οι πιο πολύ απ΄αυτούς που εμπείπτουν στην κατηγορία των μη αναγνωστών πρόκειται για άτομα που κανείς δεν τους δίδαξε πως να διαβάζουν, πως να διασκεδάζουν μέσα από ένα κείμενο. Θυμάστε το μάθημα των Νέων Ελληνικών που είχαμε εμείς; Συντέλεσε καθόλου στο πάθος μας να διαβάζουμε όλη εκείνη η ανάλυση και η παράθεση των καλολογικών και φιλολογικών στοιχείων; Οι περισσότεροι μη αναγνωστες νομίζουν ότι με την ανάγνωση ενός βιβλίου πρέπει να είναι σε θέση να απαντήσουν σε τέτοιου τύπου ερωτήσεις! Πόσο μάλλον να εξηγήσουν και να συζητήσουν στα παιδιά τους (τους μελλοντικούς αναγνώστες) ένα βιβλίο ή μία ιστορία.