Thursday, May 16, 2019

Ρίτσαρντ Μπρότιγκαν, “Η έκτρωση”


ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ -4. Πώς συνδέεται μια βιβλιοθήκη χωρίς πελάτες, με άπειρα βιβλία επισκεπτών-συγγραφέων-κομητών και μια έκτρωση; Πώς δεν συνδέονται πολλά πράγματα στη ζωή μας;


Richard Brautigan
“The Abortion”
1971

Ρίτσαρντ Μπρότιγκαν
“Η έκτρωση”
μετ. Στ. Ιντζές
εκδόσεις Ενύπνιο -2018


Όλη η ζωή του ένας παραπονιάρης μύθος τυλιγμένος / στου νου του την ανέμη και στου ονείρου την απόχη / κι αυτός στ’ άλογο με τα όπλα του στο στήθος φορτωμένος / περνάει κι όλοι γιουχάρουν "Δον Κιχώτη" (Sadahzinia):
Διαβάζοντας το αστυνομικό έργο του Μαλαφέκα “Δεν λες κουβέντα”, έπεφτα ξανά και ξανά σε κάποιον Brautigan, Αμερικανό συγγραφέα, τον οποίο κουβαλά μαζί του ο πρωταγωνιστής. Έτσι, όταν τον πέτυχα στο βιβλιοπωλείο, μπήκα ευάλωτη στον πειρασμό.

Αυτό ζητάει η καρδιά του ν’ αλαφρώσει. / Να φέρει ανάσκελα το κόσμο από τη βάση (Sadahzinia):
Παράξενο βιβλίο επειδή προάγει το αναίτιο και το τυχαίο σε μια μεταμοντέρνα τιμή στην παραδοξότητα του κόσμου. Αλλά η γοητεία του ξεκινά από αυτό, αλλά και από την έναρξή του στο περιβάλλον μιας βιβλιοθήκης.

Ο ήρωας εργάζεται ως βιβλιοθηκάριος σε μια παράξενη βιβλιοθήκη. Σ’ αυτήν ο καθένας, από παιδιά έως σαλεμένους συγγραφείς, μπορεί να καταθέσει ένα αντίγραφο έργου του, χειρόγραφο ή έντυπο, το οποίο καταγράφεται αλλά ποτέ δεν πρόκειται κανείς να το ζητήσει, γιατί η βιβλιοθήκη δεν είναι δανειστική. Η βιβλιοθήκη είναι ανοικτή όλη τη μέρα, 24 ώρες το εικοσιτετράωρο, εφτά μέρες την εβδομάδα και όντως εμφανίζονται πολλοί που έρχονται να αφήσουν ένα βιβλίο τους.

Πολλά τα γόνιμα αναπάντητα ερωτήματα; Τι είδους βιβλιοθήκη είναι αυτή; Ποιος ο λόγος ύπαρξής της και ποιος ο λόγος να πάει κανείς να καταθέσει ένα έργο του; Γιατί ο πρωταγωνιστής μένει εκεί καθώς είναι εγκλωβισμένος και οικονομικά ενδεής;

Τα λιμνάζοντα νερά ταρακουνιούνται όταν εμφανίζεται η Vida, μια πανέμορφη κοπέλα που θαμπώνει όποιον τη δει, εμφανίζεται στη βιβλιοθήκη και τελικά μένει εκεί ως ερωμένη του βιβλιοθηκάριου. Άλλο ένα παράδοξο, καθώς η Vida νιώθει άβολα με το σώμα της κι επιπλέον προσελκύεται από τον πρωταγωνιστή, ενώ αυτός είναι στάσιμος, άβουλος και καθηλωμένος στη μίζερη ζωή του. Κι όταν αυτή μένει έγκυος, αποφασίζουν να προβούν σε έκτρωση. Η εξιστόρηση της προετοιμασίας, της μετάβασης στην Tijuana του Mexico για να ρίξουν το παιδί, και η επιστροφή τους κρατάει πολλές σελίδες, παράδοξα πολλές…

Όλο αυτό το μυστήριο, συντεθειμένο από πολλά επιμέρους μυστήρια, πολλά αναίτια δεδομένα που αφήνουν νήματα αν-ερμηνείας, μπορεί να οδηγήσουν σε δύο πιθανές καταλήξεις: ή θα δέσουν σε ένα αποκαλυπτικό τέλος που θα εξηγήσει τα ανεξήγητα ή (πιο πιθανό) δεν θα συγκλίνουν σε μια μεταμοντέρνα ωδή στο τυχαίο και στο ανερμήνευτο.

Η γη το παραμύθι λέει του ταξιδιώτη / (που `χε αγάπη την ωραία, την πριγκιπέσσα την κρυφή τη Δουλτσινέα) (Sadahzinia):
Το τέλος του έργου είναι εξίσου αναίτιο με τα προηγούμενα. Η ανατροπή έρχεται χωρίς εξήγηση, αλλά στο ίδιο μήκος με όλο το βιβλίο. Στο πλαίσιο της μεταμοντέρνας συνθήκης των ασυνεχών αφηγήσεων, της θεωρίας του χάους και της θραύσης της σχέσης αιτία-αποτέλεσμα, ο Brautigan δείχνει ότι η ζωή είναι συχνά εική και ως έτυχε.
[λίγο μεγαλύτερη προσοχή στο αυτί: σάτιρα και όχι σάτυρα. Και αυτοκτόνησε το 1984 κι όχι το 1982]

In2life, 10.4.2019 


> Ο Ρίτσαρντ Μπρότιγκαν (1935-1984) ήταν Αμερικάνος πεζογράφος και ποιητής. Χαρακτηριστικά των έργων του είναι η μαύρη κωμωδία, η παρωδία και η σάτιρα. Αυτοκτόνησε το 1984. Μεταξύ των συγγραφέων που αναφέρουν τον Μπρότιγκαν ως κύρια επιρροή τους είναι οι Χαρούκι Μουρακάμι, Γ.Π. Κινσέλα, Σάρα Χολ και Κρίστοφερ Μουρ. Γνωστότερο μυθιστόρημά του είναι "Το ψάρεμα της πέστροφας στην Αμερική" ("Trout Fishing in America", 1967).
Πάπισσα Ιωάννα


Monday, May 13, 2019

Trevanian, “Η λεωφόρος”


ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ -3. Ένα αστυνομικό μυθιστόρημα δεν πρέπει να το αγαπάμε μόνο επειδή μας έβαλε στον γρίφο και μας έκανε να σκεφτούμε. Αλλά και επειδή μας έκανε να δούμε τον κόσμο μέσα απ’ τα μάτια του εγκληματία και του αστυνόμου. Ίσως και του θύματος!


Trevanian
“The Main”
1976

Η λεωφόρος
μετ. Κ. Παπαμιχαήλ
εκδόσεις Πόλις -2018


Όλη η ζωή του ένας παραπονιάρης μύθος τυλιγμένος / στου νου του την ανέμη και στου ονείρου την απόχη / κι αυτός στ’ άλογο με τα όπλα του στο στήθος φορτωμένος / περνάει κι όλοι γιουχάρουν "Δον Κιχώτη" (Sadahzinia):
Είχα διαβάσει στα αγγλικά το “Shibumi” και είχα παθιαστεί με τη γραφή του Trevanian. Τώρα που είδα ότι εκδίδεται η “Λεωφόρος” στα ελληνικά έσπευσα να δω αν θα έχω την ίδια σφοδρή εντύπωση.

Αυτό ζητάει η καρδιά του ν’ αλαφρώσει. / Να φέρει ανάσκελα το κόσμο από τη βάση (Sadahzinia):
Δύο δυνατά σημεία κερδίζουν εξαρχής τους αναγνώστες. Η μορφή του υπαστυνόμου Claude Lapointe και ο χώρος της Λεωφόρου, ένα σύνορο ανάμεσα στον γαλλικό και τον αγγλικό τομέα του Montreal, με πολλά σοκάκια αλλά και παράδρομους, όπου ζουν μετανάστες, άνθρωποι του περιθωρίου, πόρνες, μικροαπατεώνες κ.ο.κ. Ο Lapointe την ξέρει σαν το σπίτι του και βρίσκεται συνεχώς στον δρόμο, ελέγχοντας και καθοδηγώντας, απειλώντας και προειδοποιώντας.

Οι ιστορίες που κυκλοφορούν για τον υπαστυνόμο είναι ενδεικτικές: “για τον έλεγχο που ασκεί στη Λεωφόρο, για την ψυχρή του αδιαφορία απέναντι στους ανωτέρους του μέσα στο τμήμα και τις πολιτικές παρεμβάσεις έξω από αυτό καθώς και τους απίθανους μύθους που κυκλοφορούν σχετικά με το θάρρος του”. Είναι μοναχικός, απότομος, αντισυμβατικός, αντιγραφειοκρατικός, μια μορφή που δεσπόζει στη Λεωφόρο και μονόχνοτος κάνει τη δουλειά του όπως νομίζει ο ίδιος καλύτερα. Ο τέλειος τύπος ενός noir μυθιστορήματος.

Και πάνω σ’ αυτούς τους δύο πυλώνες, στον υπαστυνόμο και στον τόπο της πολυδαίδαλης St-Laurent boulevard, στηρίζεται η υπόθεση που ανυψώνεται δυναμικά: η δολοφονία ενός Ιταλού, αγνώστων στην αρχή λοιπών στοιχείων, θέτει σε κίνηση τον Lapointe και τους βοηθούς του. Με άξονα τον φόνο του Verdini αρχίζει ένα γαϊτανάκι μαρτύρων, υπόπτων, συναντήσεων μέσα στη Λεωφόρο και στις παρυφές της. Ο Ιταλός ήταν ένας “ξεπλυμένος” μετανάστης, που φυγαδεύτηκε από την πατρίδα κι ήρθε στο Montreal, όπου μάθαινε αγγλικά και γκομένιζε ασύστολα.

Το κουβάρι των ερευνών δεν είναι μια απλή σκυταλοδρομία προσώπων και ενδείξεων (και μάλιστα εκεί προκύπτει ένα μικρό πρόβλημα στις σκέψεις πάνω στον χάρτη, αλλά μπορούμε να το προσπεράσουμε ανώδυνα). Πιο σπουδαίο ρόλο παίζουν τα πρόσωπα, σε ένα δίχτυ γύρω από τον Lapointe. Ο ίδιος ο υπαστυνόμος είναι μια ολοκληρωμένη, όπως έδειξα, μορφή, μυθιστορηματικά πλούσια, πολύπλευρη, τρισδιάστατη, πειστική… Το ίδιο σμιλεμένοι είναι και οι άλλοι που κινούνται γύρω του, όπως ο Gutman, ο νεαρός μαθητευόμενος που βρίσκεται περιστασιακά κοντά του, ο οποίος είναι βουτυρομπεμπές της Σχολής και ενδιαφέρεται πολύ για τις διαδικασίες, αλλά τελικά αποδεικνύεται πολύ χρήσιμος, ο Moise, Εβραίος συμπαίχτης του Lapointe στο πινάκλ, που αναρωτιέται για τη διαφορά εγκλήματος και αμαρτίας, η Marie-Louise, μια σακατεμένη πόρνη που φιλοξενεί για λίγες μέρες ο υπαστυνόμος, η δεσποινίς Μονζάν που τρέχει ένα κέντρο γλωσσομάθειας και “πηδιέται” με ένα σωρό άνδρες…

Η γη το παραμύθι λέει του ταξιδιώτη / (που `χε αγάπη την ωραία, την πριγκιπέσσα την κρυφή τη Δουλτσινέα) (Sadahzinia):
Εξαιρετικό βιβλίο κι ανάγνωση που σε ρουφά στην ποιότητά της. Αστυνομικό, με τη δέουσα ένταση και σασπένς, αλλά και κοινωνιολογικό, καθώς αναπλάθει ολοζώντανα τη Λεωφόρο και το κλίμα της, τους κατοίκους και την ανάδυση της εγκληματικότητας. Ολοκληρωμένοι χαρακτήρες, στιβαρή πλοκή, βαθιά ανατομία των κοινωνιών μας. Το μυθιστόρημα είναι μια ουσιαστική συμβολή στην αστυνομική λογοτεχνία με χαρακτήρες, πλοκή, ατμόσφαιρα, κοινωνικά ζητήματα και γραφή που δεν σε προδίδει ποτέ.

In2life, 6/2/2019 


> "Τρεβάνιαν" είναι ένα από τα πολλά φιλολογικά ψευδώνυμα του Rodney William Whitaker. Γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη το 1931 και πέθανε στην Αγγλία το 2005. Διδάκτωρ των ΜΜΕ, διετέλεσε για πολλά χρόνια καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Ώστιν στο Τέξας. Τα βιβλία του έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες και έχουν πουλήσει πολλά εκατομμύρια αντίτυπα. Θεωρείται "καλτ" συγγραφέας. Αποσυρμένος από τα φώτα της δημοσιότητας, έχοντας δώσει μόνο μία συνέντευξη στη ζωή του, ο ίδιος ο Τρεβάνιαν προσπάθησε να καλλιεργήσει και να συντηρήσει τον μύθο του. Παίζοντας με διάφορα είδη μυθιστορήματος (θρίλερ, γουέστερν), εκσυγχρονίζοντας τις περιπέτειες των Σαμουράι με το "Shibumi", παραμένει πιστός στο νουάρ, τις πλούσιες δυνατότητες του οποίου προσπαθεί να εξαντλήσει, πειραματιζόμενος με τις διάφορες μορφές του.
Πάπισσα Ιωάννα

Friday, May 10, 2019

Nicole Krauss, “Δάσος σκοτεινό”


ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ -2. Δυο εναλλασσόμενες ιστορίες καταλήγουν στο Tel Aviv κι εκεί παίζουν εντός έδρας. Ένας ηλικιωμένος, ένας ραβίνος, μία συγγραφέας, ένας κατάσκοπος, ο Kafka, μια ταινία, ένα ημιτελές… Πολλά νήματα, πολλές αντιστοιχίες και αντιθέσεις…


Nicole Krauss
“Forest Dark”
2017

Δάσος σκοτεινό
μετ. Ι. Ηλιάδη
εκδόσεις Μεταίχμιο -2018


Όλη η ζωή του ένας παραπονιάρης μύθος τυλιγμένος / στου νου του την ανέμη και στου ονείρου την απόχη / κι αυτός στ’ άλογο με τα όπλα του στο στήθος φορτωμένος / περνάει κι όλοι γιουχάρουν "Δον Κιχώτη" (Sadahzinia):
Το όνομά της –το επίθετο δηλαδή- δεν μοιάζει αμερικάνικο –αγγλοσαξονικό δηλαδή. Αυτό το Κ, ενώ θα περίμενε κανείς C, δείχνει αλλοδαπή καταγωγή. Παρεμπιπτόντως, πάρα πολλοί Αμερικανοί κατάγονται από αλλού εκτός Βρετανίας.

Αυτό ζητάει η καρδιά του ν’ αλαφρώσει. / Να φέρει ανάσκελα το κόσμο από τη βάση (Sadahzinia):
Υπάρχουν δύο είδη Εβραίων: απ’ τη μια, οι Εβραίοι της διασποράς, από τον Μεσαίωνα έως το Ολοκαύτωμα, κι απ’ την άλλη, όσοι κατοικούν στο σύγχρονο Ισραήλ και αναφέρονται στη σύγχρονη Ιστορία του. Οι πρώτοι κυρίως εστιάζουν στις διώξεις που υπέστησαν στο πέρασμα των αιώνων, ενώ οι δεύτεροι κυρίως στη διαμάχη τους με τους Άραβες (ειδικά Παλαιστίνιους) γείτονές του.

Αν ψάξει κανείς την παγκόσμια λογοτεχνία, θα βρει πολλά ονόματα που γράφουν στη γλώσσα τους, αλλά εκφράζουν άμεσα ή έμμεσα την εβραϊκή πολιτισμική ταυτότητα. Άλλοι από αυτούς αναφέρονται στον αδικημένο Εβραίο και στον διά των αιώνων ρατσισμό που υφίσταται, άλλοι υποστηρίζουν την εβραϊκή παράδοση, ενώ άλλοι δείχνουν να τη βλέπουν σαν βάρος και θέλουν να απεξαρτηθούν. Ιδού τα ονόματα όσων πέρασαν από τα τραπέζια του Βιβλιοκαφέ:
- Joseph Roth, “Το κάλπικο ζύγι” (1937)
- Manès Sperber, “Δάκρυ στον ωκεανό” (1950-)
- Μπέρναρντ Μάλαμουντ, “Ο μάστορας” (1966) 
- Ισαάκ Μπάσεβις Σίνγκερ, “Ένας φίλος του Κάφκα και άλλες ιστορίες” (1970)
- Πατρίκ Μοντιανό, “Ντόρα Μπρούντερ” (1997)
- Χάουαρντ Τζέικομπσον, “Η περίπτωση Φίνκλερ” (2010)  
- Μισέλ Φάις, "Πορφυρά γέλια" (2010)
- Raphaël Jerusalmy, “Να σώσουμε τον Μότσαρτ” (2012) 

⸛⸛⸛⸛⸛

Στο μυθιστόρημα της Αμερικανοεβραίας Krauss ξεκινά με ματιά από την άλλη άκρη της γης, αλλά γρήγορα εστιάζει με δύο εναλλασσόμενες αφηγήσεις στο Ισραήλ.

Στην πρώτη, ο πατέρας της αφηγήτριας Jules Epstein εξαφανίζεται. Και τα παιδιά του δεν ξέρουν πού πήγε, αν ζει ή αν πέθανε, αφού τον είδαν τελευταία φορά στο Tel Aviv. Ήταν ένας άνδρας, που παρά τα 70 του χρόνια ήταν αειθαλής και ακμαίος, δραστήριος και ενεργός, όπως σε όλη του τη ζωή. Το μυστήριο της εξαφάνισης δεν οδηγεί σε μια αστυνομικού τύπου ιστορία, αλλά σε μια αναδρομή στη ζωή του ήρωα. Και μάλιστα σε μια βραδιά όπου έχασε το παλτό του, καθώς το πήρε κατά λάθος ένας σύμβουλος του Παλαιστίνιου Mahmoud Abbas. Έπειτα συναντά έναν Ραβίνο ο οποίος τον μυεί, με τις επιφυλάξεις και τις αποστάσεις του, στην εβραϊκή τελετουργία. Οι συναντήσεις με θρησκευόμενους Ισραηλινούς του δείχνουν μια άλλη όψη, όχι φανατική αλλά ίσως πιο συνειδητοποιημένη.

Στην άλλη ιστορία, μια συγγραφέας εγκαταλείπει για ένα ταξίδι την οικογένειά της για να κατέβει στο Hilton του Ισραήλ, από μια πρωτοφανή εμμονή με αυτό το ξενοδοχείο. Κάποιος αυτοκτόνησε αλλά δεν υπάρχουν άλλα στοιχεία, κι αυτή θέλει να γράψει ένα μυθιστόρημα, χωρίς ακόμα να έχει το υλικό της. Στο Ισραήλ  βρίσκει τον Freidman που ξέρει πως η απόγονος του Max Brod έχει στην κατοχή της ένα έργο του Kafka και προσπαθούν να την πείσουν να το παραχωρήσει, ώστε η συγγραφέας να το ολοκληρώσει…

Η γη το παραμύθι λέει του ταξιδιώτη / (που `χε αγάπη την ωραία, την πριγκιπέσσα την κρυφή τη Δουλτσινέα) (Sadahzinia):
Οι δύο ιστορίες δεν συναντώνται πουθενά, ούτε στο τέλος. Μένουν πάντα παράλληλες και εναλλασσόμενες. Ωστόσο συγκλίνουν, αν μπορώ να υποθέσω καθώς διαβάζω, στην κεντρική ιδέα της Krauss, που είναι η εβραϊκότητα, τόσο για ένα ηλικιωμένο άνδρα στη δύση της ζωής του όσο και για μια Αμερικανοεβραία που πήγαινε συχνά στο Ισραήλ, πάντα όμως ως τουρίστρια. Η ιστορία του Epstein θα μπορούσε να είναι το αναμενόμενο απ’ τη συγγραφέα μυθιστόρημα (ποιος τελικά αυτοκτόνησε στο Hilton;), θα μπορούσε να είναι ο καθρέφτης της ζωής της, αντεστραμμένος και με παραμορφωτικά κρύσταλλα.

Με κέρδισε από την πρώτη στιγμή μ’ αυτό το απαλό άγγιγμα της γραφής. Δεν μπόρεσα βέβαια να συλλάβω όλο αυτό το εβραϊκό υπόβαθρο, αλλά δεν σταμάτησα να διαβάζω με αναγνωστική αδημονία και να βλέπω όποιες παράλληλες κλωστές μπορούσα να συλλάβω ανάμεσα στα δύο stories. 


> Η Νικόλ Κράους γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη το 1974. Έχει γράψει δύο ακόμα μυθιστορήματα: το "Man Walks Into Room", το οποίο συμπεριλήφθηκε στη μικρή λίστα για το Βραβείο της εφημερίδας "Los Angeles Times", και το παγκόσμιο μπεστ σέλερ "Η ιστορία του έρωτα", το οποίο απέσπασε το William Saroyan International Prize for Writing και το Prix du Meilleur Livre Etranger στη Γαλλία ενώ μπήκε στη μικρή λίστα για τα βραβεία Orange, Medicis και Femina. Διηγήματά της έχουν δημοσιευτεί στα περιοδικά "The New Yorker", "Harper’s", "Esquire", και έχουν ανθολογηθεί για τη σειρά Best American Short Stories. Τα βιβλία της έχουν μεταφραστεί σε περισσότερες από τριάντα πέντε γλώσσες. Ζει στο Μπρούκλιν της Νέας Υόρκης.
Πάπισσα Ιωάννα

Tuesday, May 07, 2019

Γουίλιαμ Μπόυλ, “Gravesend”



ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ -1. Δεν είναι ακριβώς αστυνομικό. Ίσως δεν είναι καθόλου. Noir το λένε. Ψυχολογικό και κοινωνιολογικό περισσότερο. Δρόμοι και ψυχές σε αδιέξοδο. Άνθρωποι τελειωμένοι που θα ήθελαν να τα πάνε καλύτερα.


William Boyle
“Gravesend”
2013

Γούλιαμ Μπόυλ
“Gravesend”
μετ. Α. Τριμπέρη
εκδόσεις Πόλις -2018


Όλη η ζωή του ένας παραπονιάρης μύθος τυλιγμένος / στου νου του την ανέμη και στου ονείρου την απόχη / κι αυτός στ’ άλογο με τα όπλα του στο στήθος φορτωμένος / περνάει κι όλοι γιουχάρουν "Δον Κιχώτη" (Sadahzinia):
Από τύχη. Από τύχη έπεσε στα χέρια μου.

Αυτό ζητάει η καρδιά του ν’ αλαφρώσει. / Να φέρει ανάσκελα το κόσμο από τη βάση (Sadahzinia):
Πώς ζωγραφίζεις την παρακμή; Τι σου ’ρχεται στον νου όταν θέλεις να περιγράψεις ανθρώπους παραιτημένους, ανέλπιδους, βουλιαγμένους; Ο Boyle δίνει στη λέξη παρακμή ένα συνώνυμο: Gravesend. Είναι μια φτωχική συνοικία στο Brooklyn, όπου ζουν Ρώσοι και Ιταλοί με ιταλικά επίθετα και αμερικάνικα μικρά: Bars της κακιάς ώρας, ναρκωτικά, αλητεία, μικροαπατεωνιές, σεξισμός και ρατσισμός, μούχλα, τρελαμένοι γονείς, αδιέξοδοι νέοι, παρατημένα σπίτια, γερασμένες σκέψεις.

Ο συγγραφέας περιφέρει την κάμερα από τον έναν χαρακτήρα στον άλλο, κι όσο είναι στον έναν κάνει έμμεσα την καλή πάσα στον άλλο. Ο Conway, μόλις μαθαίνει ότι βγαίνει απ’ τη φυλακή ο Ray Boy, μαθαίνει να πυροβολεί για να τον εξευτελίσει και μετά να τον σκοτώσει. Αλλά τελικά δεν μπορεί. Ο Ray Boy ήταν υπαίτιος για τον θάνατο μετά από bullying του έφηβου Duncan, αδελφού του Conway, και γι’ αυτό εξέτισε πολλά χρόνια στη φυλακή. Όταν βγήκε ήταν τόσο παραιτημένος που περίμενε τον Conway να τον σκοτώσει. Η Alessandra Biagini είναι πολύ ωραία αλλά αποτυχημένη ηθοποιός που γυρίζει μετά το L.A. στη γειτονιά της και βουλιάζει στη μιζέρια της. Και τέλος ο δεκαεξάχρονος Eugene, ανιψιός του Ray Boy, θέλει να μοιάσει στον μάγκα θείο του και ήδη έχει αρχίσει τις αλητείες, αλλά βλέπει τελικά έναν νωθρό Ray Boy να μην είναι ο γαμάω-και-δέρνω που περίμενε.

Ο καθένας κάνει συντροφιά με τη μιζέρια του, αλλά συνάμα κοιτάζει τους άλλους. Η Alessandra γούσταρε, όταν ήταν στο σχολείο, τον Ray Boy, που ήταν ο γόης της εποχής. Ο Conway γούσταρε την Alessandra, που ήταν η ωραία του σχολείου. Ο Eugene είχε ως πρότυπό του τον θείο του… Κανείς όμως δεν ανταποκρίνεται στις επιθυμίες του άλλου, καταπτοημένος πρώτα απ’ τον εαυτό του.

Τρεις ή τέσσερις πρωταγωνιστές ανάμεσα σε πολλούς δευτεραγωνιστές, κανείς από τους οποίους δεν μπορεί να αρθεί στο ύψος των περιστάσεων και κυρίως στο ύψος των προσδοκιών του ίδιου του του εαυτού.

Η γη το παραμύθι λέει του ταξιδιώτη / (που `χε αγάπη την ωραία, την πριγκιπέσσα την κρυφή τη Δουλτσινέα) (Sadahzinia):
Το όλο εγχείρημα που αντανακλά μια παρηκμασμένη κοινωνία οδηγεί σε πλείστους φόνους. Άλλοι από εκδίκηση, άλλοι από αυτοεξιλέωση, άλλοι από την εγκληματικότητα που φυτρώνει σε ανθρώπους χωρίς όραμα και ελπίδα. Η υπόθεση δεν είναι σημαντική. Είναι πιο σημαντικό το όλο ανατρίχιασμα από την κινούμενη άμμο που βουλιάζει τους ανθρώπους σε αναίτιες πράξεις και σε αυτοκαστροφικές ενέργειες.



> O William Boyle κατάγεται από το Μπρούκλιν και ζει στην Οξφόρδη του Μισισιπή. Κείμενά του έχουν δημοσιευτεί στα Mississippi Noir (Akashic Books), The Rumpus, L.A. Reviewof Books, Salon, Hobart, Needle: A Magazine of Noir, και σε άλλα περιοδικά. Το "Gravesend" είναι το πρώτο του μυθιστόρημα.
Πάπισσα Ιωάννα

Sunday, May 05, 2019

Η Αμερική κρατά ψηλά το μυθιστόρημα


Ποιοι είναι οι μεγάλοι σύγχρονοι Αμερικανοί συγγραφείς; Πού πάνε τη λογοτεχνία και πώς η Αμερική ως πολιτισμική υπερδύναμη τροχοδρομεί και το σύγχρονο μυθιστόρημα;

Απτον Saul Bellow, τον J.D. Salinger και τη Sylvia Plath
ώς τον εξαμερικανισθέντα Vladimir Nabokov και τη Γενιά των Beat (Allen Ginsberg, Jack Kerouac και William S. Burroughs).
Από τον Norman Mailer, τον Joseph Heller και τον Kurt Vonnegut  
μέχρι τον John Updike, τον Philip Roth και τους Thomas Pynchon, David Foster Wallace, Joseph McElroy, Don DeLillo.
Κι απτην Νομπελίστα Toni Morrison ώς τον Cormac McCarthy και τον Jonathan Franzen.
Τα ονόματα της μεταπολεμικής παραγωγής ρίχτηκαν στο χαρτί σε μια γρήγορη αναδρομή στη βιβλιοθήκη μου, αλλά σίγουρα λείπουν πολλά.

 * * *

Εδώ στο Βιβλιοκαφέ έχουμε διαβάσει πολλούς απ’ τους παραπάνω, άλλους πιο κλασικούς, πιο παλιούς αλλά και άλλους νέους, που βρίσκουν δίοδο μέχρι τα ράφια των βιβλιοπωλείων μας και το κομοδίνο των αναγνώσεών μας:


Ας ξεκινήσουμε με τους θεωρούμενους κλασικούς και μεγάλους:
- “Ο μεγάλος Γκάτσμπυ” του Francis Scott Fitzgerald
- “Ο αχυρώνας φλέγεται” του Ουίλλιαμ Φώκνερ
- “Ένας φίλος του Κάφκα και άλλες ιστορίες” του Ισαάκ Μπάσεβις Σίνγκερ (εβραιοπολωνικής καταγωγής)
- “Γυναίκες”  του Τσαρλς Μπουκόφσκι
- “Χόμερ & Λάνγκλεϋ” του E.L. Doctorow
- “Φαρενάιτ 451” του Ρέι Μπράντμπερι
- “Εν ψυχρώ”  του Τρούμαν Καπότε
- “Οι δρόμοι του δολοφόνου” του Τζέιμς Ελρόι
  

Συνεχίζουμε με σημαντικά έργα:
- “Πληγωμένοι” και “Η θεραπεία του νερού” του Percival Everett 
- “Ο Στόουνερ” του John Williams
- “Γκίλιαντ” και “Λάιλα” της Μέριλιν Ρόμπινσον
- “Ο μάστορας” του Μπέρναρντ Μάλαμουντ (εβραιορωσικής καταγωγής)
- “Λήθη και Λίνκολν” του George Saunders
“Ημέρα ανεξαρτησίας” και “Καναδάς” του Ρίτσαρντ Φορντ
- “Η εικοστή έβδομη πολιτεία” του Τζόναθαν Φράνζεν


Και τέλος νεότερες πέννες και ονόματα που διαγκωνίζονται να φτάσουν ψηλά:
- “Το βουνό των πελαργών” του Μίροσλαβ Πένκοφ (βουλγαρικής καταγωγής)
- “Οι ψαράδες” του Chigozie Obioma (νιγηριανής καταγωγής)
- “Να με φωνάζεις με τ’ όνομά σου” του André Aciman (εβραιοαιγυπτιακής καταγωγής)
- “Middlesex” και “Δελτία παραπόνων” του Τζέφρυ Ευγενίδης (ελληνικής καταγωγής)
- “Ρώτα τη σκόνη” του John Fante (ιταλικής καταγωγής)
- “Όσα δεν σου είπα ποτέ” της Celeste Ng (ασιατικής καταγωγής)
- “Little Scarlet” του Walter Mosley
- “Όλες οι χάρες του ουρανού” του Dinaw Mengestu (αιθιοπικής καταγωγής)
- “Αϊλίν” της Οτέσα Μόσφεγκ
- “Λίγη ζωή” της Hanya Yanagihara
- Τελευταία ευχή των James Patterson & Liza Marklund
- “Στη λίμνη”  του James Sallis
- “Ο ποταμός της μνήμης” του Ρίτσαρντ Πάουερς
- “Ο κύκλος” του Dave Eggers
- “Το Δίδυμο” του Τζορτζ Πελεκάνος (ελληνικής καταγωγής)
- “Εμείς τα θηρία” του Τζάστιν Τόρρες (πορτορικανής καταγωγής)
- “Ο καλός κλέφτης” της Hannah Tinti
- Ρόζα του Jonathan Rabb
  

Ο προβληματισμός είναι πάντα ο ίδιος. Διαβάζουμε τους Αμερικάνους συγγραφείς, επειδή αποτελούν μία από τις καινοτόμες λογοτεχνίες της εποχής μας, ή επειδή η Αμερική ασκεί πολιτισμικό ιμπεριαλισμό και μας “επιβάλλει” τα παράγωγα προϊόντα της, είτε είναι κινηματογράφος είτε λογοτεχνία; Και πόσο η καταγωγή τους παίζει ρόλο στην αμερικανική ταυτότητα που οικοδομούν;

Τελικά θα συνεχίσουμε να ψάχνουμε ποιες είναι οι τάσεις στην αμερικάνικη λογοτεχνία, ώστε να δούμε τουλάχιστον έναν από τους πυλώνες της παγκόσμιας παραγωγής πώς στέκεται, πού πάει, πού οδηγεί τα πράγματα. Ιδού τα προσεχώς:
- Γουίλιαμ Μπόυλ, “Gravesend”
- Nicole Krauss, “Δάσος σκοτεινό”
- Trevanian, “Η λεωφόρος”
- Ρίτσαρντ Μπρότιγκαν, “Η έκτρωση”
- Brit Bennett, “Οι μητέρες”
- Raymond Carver, “Ελέφαντας”

Πάπισσα Ιωάννα